Name ship: DELFZIJL

Terug naar de vorige pagina  |  Print record  |  Nieuwe zoekactie

Identification Data

Year built: 1939
Classification Register: Bureau Veritas (BV)
IMO number: 5088148
Nat. Official Number: 1915 Z GRON 1939
Category: Cargo vessel
Propulsion: Motor Vessel
Type: General Cargo
Standard Ship Type:
Type Deck: Flush deck
Masts: One mast
Rig: 2 derricks, 2 winches
Lift Capacity: 2 ton each
Material Hull: Steel
Decks: 1
Construction Data

Shipbuilder: E.J. Smit & Zoon's Scheepswerven N.V., Westerbroek, Netherlands
Yardnumber: 659
Date Laid Down:
Launch Date: 1939-04-20
Delivery Date: 1939-05-23
Technical Data

Engine Manufacturer: N.V. Appingedammer Bronsmotorenfabriek, Appingedam, Netherlands
Engine Type: Motor, Oil, 2-stroke single-acting
Number of Cylinders: 3
Power: 150
Power Unit: BHP (APK, RPK)
Eng. additional info: Brons Nr. 5775 Type T (240x360)
Speed in knots: 9.00
Number of screws: 1
 
Gross Tonnage: 227.00 Gross tonnage
Net Tonnage: 123.00 Net tonnage
Deadweight: 260.00 tonnes deadweight (1000 kg)
Grain: 13200 Cubic Feet
Bale: 12490 Cubic Feet
 
Length 1: 38.40 Meters Length overall (Loa)
Length 2: 35.62 Meters Registered
Beam: 6.75 Meters Breadth, moulded
Depth: 2.36 Meters Registered
Draught: 2.47 Meters Registered
 
Configuration Changes

1964-00-00: In de zomer van 1964 verlengd bij Scheepswerf Schlömer te Oldersum. Brt 265 Nrt 146 Dwat 340 Loa 44,24 Ll 42,17 Grain 1680 Bale 16000.

Certificate of Registry
Ship History Data

Date/Name Ship 1939-05-23 DELFZIJL
Manager: W.F. Kampman's Bevrachtings- & Controlebedrijf, Amsterdam, Netherlands
Owner: Jan Koers, Delfzijl, Netherlands
Shareholder:
Homeport / Flag: Delfzijl / Netherlands
Callsign: PDOE
Additional info:

Ship Events Data

1939-04-21: NvhN 21-04-1939: Westerbroek. Van de werf der N.V. E. J. Smit en Zoon's Scheepswerven werd met goed gevolg te water gelaten het motorvrachtschip „DELFZIJL", in aanbouw voor kapitein J. Koers te Delfzijl. Het schip heeft als hoofdafmetingen: lengte tusschen stevens 35 M. breedte op 't spant 6.70 M. en holte 2.70 M. en meet 270 ton D.W. Het is geconstrueerd met dubbelen bodem, van het Niestern patent. Als voortstuwingsmotor wordt ingebouwd een 2 takt 3 cyl. 150 p.k. Brons-motor. Het schip wordt uitgevoerd onder klasse Scheepvaart-Inspectie en Bureau Veritas.

1939-05-24: Op 24-05-1939 als DELFZIJL, zijnde een motorvrachtschip, groot 644.33 m3 bruto inhoud volgens meetbrief 's Gravenhage d.d. 19-05-1939 no. 5982, liggende te Delfzijl, door J. Gerrits, scheepsmeter te Groningen, van haar brandmerk voorzien door het inbeitelen van 1915 Z GRON 1939 op het achterschip aan stuurboord zijde in achterkant ingang verblijven.

1939-05-24: NvhN 25-05-1939: Delfzijl. Op de Eems vond gisteren de goed geslaagde proefvaart plaats van het nieuwe motorschip „DELFZIJL" gebouwd op de werf van de fa. E. J. Smit en Zn te Westerbroek, voor rekening van kapt. J. Koers te Delfzijl onder klasse Bureau Veritas en Scheepvaart-Inspectie voor de groote kutvart. Het schip is van het gladdek type en het is gebouwd met plaatvoorsteven terwijl de stalen mast midscheeps is geplaatst. Deze mast is voorzien van twee laadboom en voor lasten van twee ton, voor welks bediening twee motorlieren opgesteld zijn die elk door een 8 P.K. Deutz Diesel motor aangedreven worden Het hijschgerei is geleverd met een certificaat van de Inspectie van Havenarbeid Voor de voortstuwing is in de motorkamer een twee tact Brons motor van 148 P.K. geplaatst, waarmede het schip op de proefvaart een snelheid van 9 mijl behaalde. Verder is hier als hulpmotor een Deutz motor van 10 P.K. geplaatst, voor het aandrijven van de pompen en de dynamo. Het schip heeft afmetingen van 35 x 6,70 x 2.70 M met een D.W. van plm. 270 ton. Het meet bruto 227 en netto 123 Reg. ton. Het is verder zeer modem en geriefelijk uitgerust en het is voorzien van een Radio-peilapparaat.

1939-11-24: NvhN 24-11-1939. Kapitein van de „DELFZIJL” een maand geschorst. De Raad voor de Scheepvaart te Amsterdam heeft uitspraak gedaan in zake het aan den grond stooten van het m.s. „Delfzijl" bij de Landsort, aan de Zuidkust van Zweden op 11 Augustus van dit jaar. De raad is van oordeel, dat het stooten van de „Delfzijl" is te wijten aan de schuld van den betrokkene, die niet alleen in het algemeen in de verplichtingen, welke als kapitein op hem rustten, schromelijk is te kort geschoten, doch ook onjuiste maatregelen heeft genomen, welke rechtsstreeks tot het ongeval hebben geleid. Het is zeer teleurstellend, maar het komt helaas meer voor, aldus de Raad, dat jeugdige kapiteins hun verantwoordelijkheid als gezagvoerder van een schip zoo slecht gevoelen. Een straf van schorsing acht de Raad hier geboden, zoodat zij den, gezagvoerder straft, door hem de bevoegdheid te ontnemen om als kapitein te varen voor den tijd van een maand.

1940-02-05: NvhN 05-02-1940: De „DELFZIJL" gestrand. De bemanning blijft aan boord. Het motorschip „Delfzijl", dat te Delfzijl is gedomicilieerd, is gistermorgen in de Firth of Forth in Schotland gestrand. De toestand van het schip is echter niet direct verontrustend, de bemanning blijft aan boord en wacht op de gevraagde sleepboot-assistentie. De kapitein van het schip, de heer Koerts, heeft gistermiddag telefonisch medegedeeld, dat allen aan boord zich in goeden welstand bevinden.

1940-03-09: NvhN 09-03-1940: Angstige oogenblikken op de „DELFZIJL". In de Britsche territoriale wateren met bommen, granaten en machinegeweervuur uit vliegtuig bestookt. Groote ravage aan boord aangericht. Gisteren is het motorschip „Delfzijl" van Hansweert te Capelle aan den IJssel aangekomen. Dit 250 ton metende motorscheepje is op weg van Blyth naar Antwerpen in de Britsche territoriale wateren aangevallen door een onbekend gebleven vliegtuig, dat het met bommen, granaten en machinegeweervuur ernstig heeft beschadigd. De „Delfzijl" ligt thans bij de werf van de firma A. Vuyk en Zonen om te worden gerepareerd. De stuurman S. Koers, een broer van den kapitein-eigenaar J. Koers, deelde mede, dat de „Delfzijl" in den middag van 2 Maart van Blyth was vertrokken met een lading kolen voor Antwerpen. Omstreeks half negen voer men nog in de Engelsche territoriale wateren, toen motorgeronk van een zwaar vliegtuig werd gehoord. Korten tijd later zagen de twee matrozen, die in het stuurhuis stonden, dat een groot bomvliegtuig recht op het schip aankwam. Zij vonden dit heelemaal niet vreemd, aangezien zij van meening waren, dat het hier een Britsch vliegtuig betrof, dat wellicht een convooi begeleidde en vooruitvloog om te zien of alles veilig was. Het vliegtuig vloog zeer laag, op ongeveer twaalf meter hoogte tweemaal over de „Delfzijl" heen, welk schip een duidelijke nationaliteitsaanduiding droeg. De Nederlandsche driekleur was aan weerszijden van de romp en op het dekzeil over de luiken geschilderd, terwijl naast iedere vlag met groote letters het woord „Holland" was aangebracht. De bommenwerper kwam voor de derde maal naar het schip toe en toen hoorden de mannen plotseling een geweldige explosie, die het schip hevig deed trillen. Het vliegtuig had drie bommen vlak achter de „Delfzijl" geworpen en hiermede een aanval ingezet, die ongeveer een uur geduurd heeft. Van verschillende zijden kwam de vlieger steeds weer naar het weerlooze schip terug, om een bom uit te werpen, zoodat in totaal zes bommen naast het schip in het water terecht kwamen. Bovendien werd voor den boeg een granaat geworpen, die een fel wit licht verspreidde en waarvan de splinters de zeelieden in het gelaat sloegen. De kapitein, stuurman en de kok, die op het moment van den aanval beneden waren, snelden naar de stuurhut, maar vóór de kok daar was aangekomen, voelde hij iets langs zijn hand schampen. Toen hij er naar keek, bemerkte hij dat hij aan die hand eenigszins gewond was. De mannen begrepen toen, dat er ook met mitrailleurs geschoten werd, hoewel het geronk van de vliegtuigmotoren zoo hevig was, dat zij het getik van de inslaande kogels niet hoorden. Aangezien men nergens in het schip veilig was voor de bommen of de geweerkogels, bleef de bemanning, die uit vijf koppen bestond, bij elkaar in het stuurhuis, van waaruit ze het vliegtuig telkenmale zijn aanval zagen vernieuwen. Zij konden echter niets doen, dan gelaten hun lot afwachten. De laatste bom, die het vliegtuig wierp, viel op ongeveer tien meter afstand van het schip in het water, schoot nog enkele meters onder water door en ontplofte rakelings naast het vaartuig. De „Delfzijl" werd toen ongeveer drie meter opgetild en de mannen werden tegen den grond gesmakt. Aan boord werd een geweldige ravage aangericht. De navigatielichten, die gedurende den aanval waren blijven branden, en aldus het vaartuig tot een gemakkelijke prooi hadden gemaakt, sloegen nu uit. De ruiten van de stuurhut werden verbrijzeld en in de hutten werd het meubilair vernield. Een lamp, die met stevig schroefdraad in de zoldering was bevestigd, werd er finaal uitgerukt, steenen waschtafels, die vast tegen den muur geschroefd waren, werden afgerukt eu sloegen in tweeën. Na de zesde bom had men aan de kust echter den aanval bemerkt en toen flitsten de zoeklichten van de luchtaf weerbatterij en aan. Wel veertig scherpe lichtbundels zochten het luchtruim af en de vlieger vond het toen geraden om te verdwijnen. De bemanning begaf zich uit het stuurhuis om de schade op te nemen en daarbij bleek, dat het vliegtuig gedurende den geheelen aanval vrijwel doorloopend het schip onder vuur had genomen. In de luiken waren vele kogels geslagen. Het dek lag ermee bezaaid en de stuurhut was op verschillende plaatsen doorboord. De kogel, die den kok had geraakt, was vrijwel loodrecht door het ijzeren dak van het stuurhuis gedrongen. Hierna had het projectiel twee dikke planken doorboord en tenslotte schampte het op een lichtleiding af, en raakte toen de hand van den kok, die juist de leuning omklemde. Hoe groot het doordringingsvermogen van, de kogels was, blijkt uit de beschadiging van de reddingboot. Het dek hiervan werd door een kogel doorboord, hierna ging het projectiel dwars door den mast, waarvan de top vernield werd, vervolgens drong de kogel door den bodem van de boot, waar een groot gat geslagen werd en tenslotte sloeg het projectiel in het dek, vlak voor het hondenhok. De hond is waarschijnlijk de eerste geweest, die bemerkte dat er geschoten werd, want nadat een kogel rakelings langs zijn hok gegaan was, weigerde het dier eruit te komen, hoewel men hem in de stuurhut riep. De dikke ijzeren platen van de verschansing zijn ook op verschillende plaatsen doorboord, terwijl een kogel dwars door een dikke ijzeren stang van de reeling ging.
De „Delfzijl" is dan ook ernstig beschadigd en het zal geruimen tijd duren voor het schip weer in de vaart gebracht kan worden. Waarschijnlijk is er ook nog schade onder de waterlijn, tengevolge van de hevige schokken van de ontploffende bommen. Natuurlijk waren de opvarenden zeer verbitterd door den aanval, waarvan zij het slachtoffer geworden zijn. De piloot moet volgens hen gezien hebben, dat het schip tot een neutrale natie behoorde, want de navigatielichten brandden normaal en de vlag, die op het dekkleed was geschilderd, is door de kogels op verschillende plaatsen doorboord en door de granaatscherven verscheurd. De stuurman vooral kon het niet verkroppen, dat de bemanning zoo volkomen machteloos den aanval had moeten afwachten, „de opvarenden op een schip van een oorlogvoerende natie hebben nog de beschikking over afweergeschut, maar wij moesten ons zonder protest laten slachten", merkte hij wrevelig op. In Hansweert, waar het schip na lossing aankwam, hebben de militaire autoriteiten een onderzoek ingesteld, waarbij de kogels, die de bemanning als souvenir wilde bewaren, in beslag zijn genomen. Aan de hand van deze stille getuigen zal men trachten de nationaliteit van het vliegtuig vast te stellen. De „Delfzijl", die 250 ton meet, is gebouwd in Augustus 1939 op de werf van de firma Smit te Westerbroek.

1971-00-00: Opgelegd in Delfzijl en in november 1972 gesloopt bij Evert Heeren te Leer, Duitsland.

Ship Masters Data

Images


Description: Delfzijl 1939 op proefvaart
Image type: Photo

Description: Delfzijl 07-02-1940 in een hevige storm aan de Oostkust van Schotland gestrand. (bron:Haagsche courant. 07-02-1940)
Image type: Photo

Description: Delfzijl 1939
Image type: Photo

Description: Delfzijl 1939 voor verlenging
Image type: Photo

Description:
Image type: Photo

Description: Delfzijl 1939 in de Hollandsche IJssel 1963/64.
Made By: © Goudriaan, J. (Koos)
Image type: Photo

Description: Delfzijl 1939 leaving Delfzijl in 1965.
Made By: © Olinga, F.J. (Frits)
Image type: Photo

Description: Delfzijl 1939 na verlenging 22 mei 1967
Image type: Photo

Description: Opgelegd te Delfzijl in 1971
Image type: Photo
Sources

General information regarding this ship

NNO 241139
Kapitein van de DELFZIJL een maand geschorst.
De Raad voor de Scheepvaart te Amsterdam heeft uitspraak gedaan in zake het aan de grond stoten van het m.s. DELFZIJL bij de Landsort, aan de Zuidkust van Zweden op 11 augustus van dit jaar. De Raad is van oordeel, dat het stoten van de DELFZIJL is te wijten aan de schuld van de betrokkene, die niet alleen in het algemeen in de verplichtingen, welke als kapitein op hem rustten, schromelijk is te kort geschoten, doch ook onjuiste maatregelen heeft genomen, welke rechtstreeks tot het ongeval hebben geleid. Het is zeer teleurstellend, maar het komt helaas meer voor, aldus de Raad, dat jeugdige kapiteins hun verantwoordelijkheid als gezagvoerder van een schip zo slecht gevoelen. Een straf van schorsing acht de Raad hier geboden, zodat zij de gezagvoerder straft, door hem de bevoegdheid te ontnemen om als kapitein te varen voor de tijd van een maand.

DC 090340
Aanval op m.s. DELFZIJL duurde een uur. Zes bommen vielen naast het schip, een granaat verscheurde het dekzeil met de Nederlandse vlag en overal zijn kogelgaten. De laatste bom vooral richtte grote ravage aan.
Gisteren heeft het Nederlandse motorschip DELFZIJL zijn reizen beëindigd.
Dit kustvaartuig is, gelijk onlangs is gemeld, in de Britse wateren aangevallen door een onbekend vliegtuig dat het met bommen en machinegeweervuur ernstig heeft beschadigd.
De DELFZIJL ligt thans bij de scheepswerf van de firma A. Vuyk en Zonen te Capelle aan de IJssel om te worden gerepareerd. Daar hebben wij een onderhoud met de stuurman, de heer S. Koers gehad, een broer van de kapitein eigenaar J. Koers, die de gehele aanval van het begin tot het eind gevolgd heeft. Het schip was met een lading kolen van Blyth vertrokken met als bestemming Antwerpen. Zaterdag 2 maart ‘s avonds omstreeks half negen voer men op korte afstand van de Engelse kust. Van de bemanning, die uit vijf koppen bestond, bevonden zich twee matrozen in de stuurhuis, terwijl de kapitein, de stuurman en de kok beneden waren. Plotseling hoorde men motorgeronk en op zeer geringe hoogte, die de stuurman schatte op 10 à 12 meter, vloog een groot vliegtuig over de DELFZIJL heen.
Aan boord maakte men zich daarover echter geen zorgen; de navigatie lichten brandden helder, de Nederlandse driekleur en de aanduiding Holland waren groot aan en weer zeiden op het schip en op het dekkleed over de luiken geschilderd, zodat de vliegtuig bemanning zich in de nationaliteit van het vaartuig niet kon vergissen. Bovendien dacht men aanvankelijk, dat het een Britse bommenwerper was, die een konvooi begeleidde en voor uitvloog om te zien of alles veilig was. Het vliegtuig vloog eenmaal over het schip, keerde toen terug en maakte een bocht er overheen. Ten tweede male kwam het vliegtuig terug, cirkelde nogmaals om het schip heen en nader de toon weer aan de achterzijde. In de stuurhut volgden de zeelieden de bewegingen van het vliegtuig, tot plotseling een geweldige ontploffing weerklonk en het schip hooguit het water werd getild. Het vliegtuig had vlak na elkaar drie bomen laten vallen, die vlak achter het schip in het water explodeerden. Na het uitwerpen van de bommen cirkelde het vliegtuig over het schip en keerde toen aan bakboordzijde terug. Weer werd een bom geworpen, maar ook deze kwam in het water terecht. Nog was echter de aanval niet afgelopen. De bommenwerper vloog nog enkele malen laag over het schip en toen bemerkten de zeelieden pas, dat er met machinegeweren geschoten werd. Het getik van de inslaande kogels had men niet gehoord, doordat het geluid overstemd werd door het motorgeronk van het vliegtuig en de knallen van de ontploffende bommen. Toen de koker, de heer Jongeneelen, echter naar het stuurhuis wilde komen, voelde hij plotseling iets langs zijn hand schieten en bleek, dat hij bloedend gewond was. Een kogel was loodrecht omlaag gekomen, had de ijzeren dekplaat van het stuurhuis doorboord, was dwars door twee houten planken geslagen, stuitte toen op een lichtleiding af en schampte langs Jongeneelen’s hand, die de trapleuning vasthield. De mannen bleven in het stuurhuis, het schip werd regelmatig en van alle zijden onder vuur genomen. Nadat de vlieger van de achterzijde was aangekomen en over de gehele lengte van het schip vloog, werd plotseling de omgeving hel verlicht; de stuurman voelde plotseling een regen van prikkelende stofdeeltjes in het gezicht en het dekzeil op de luiken werkt geheel gescheurd. Het bleek, dat het vliegtuig nu een bom had laten vallen, die juist voor de boeg van de DELFZIJL in het water terechtkwam. De aanval had nu ruim drie kwartier geduurd en al die tijd sloeg een overheid gehele schip de mitrailleurkogels diepere gaten, terwijl de zeelieden in het stuurhuis niets konden doen dan afwachten.
Tenslotte kwam het vliegtuig van stuurboordzijde aanzetten en wierp de laatste bom, die op 10 meter  afstand van het schip het water raakte. Door de snelheid van het vliegtuig schoot het projectiel onder water nog enige meters naar het schip door, zodat het vlak naast het vaartuig
tot ontploffing kwam. Het schip werd toen ongeveer drie meter opgetild; de navigatielichten sloegen uit en de ramen van het stuurhuis werden stukgeslagen. De mannen werden tegen de grond gesmakt en in het gehele schip werd een geweldige ravage aangericht. In de kapitein sleurt hij ging een ronde melkglazen lamp, die stevig met schroefdraad aan de zoldering was bevestigd. Deze schroefdraad werd afgerukt en de lamp stukgeslagen. In de andere hutten werden de stenen wastafels, die vast tegen de muur geschroefd zaten, losgerukt en in tweeën geslagen. Na deze laatste aanval verdween het vliegtuig, want inmiddels waren aan de Engelse kust de zoeklichten inwerking getreden. Ruim 40 sterke stralen doorkliefden de lucht en de vliegtuigbestuurder achtte het toen geraden om te verdwijnen.
Toen de bemanning echter de stuurhut weer durfde te verlaten om de schade op te nemen, stonden zij verbluft! Men had gedacht dat er slechts nu en dan met de mitrailleurs geschoten was, maar het bleek, dat het gehele schip van voor tot achter als doorzeefd was. Het ijzeren dek was op talrijke plaatsen doorschoten. Verscheidene kogels waren door de zware ijzeren verschansing gegaan. De stuurhut was op verscheidene plaatsen getroffen en de houten luiken vertoonden talloze kogelgaten. Zelfs de reddingboot was ernstig beschadigd. Een enkele kogel was door het voordek van de sloep gedrongen, had een houten mast doorboord, was vervolgens door de bodem van de boot gedrongen, waarin een groot gat werd geslagen en tenslotte in het houten dek van het motorschip, vlak voor het hondenhok, terechtgekomen. Waarschijnlijk is dan ook de hond de eerste geweest, die de machinegeweerschoten te merken heeft, want het dier was angstig in zijn hok gekropen en weigerde er uit te komen toen men hem uit de stuurhut riep.
Aan de wijze, waarop de kogels zijn ingeslagen blijkt, dat het vliegtuig van alle zijden heeft geschoten. Er zijn kogels, die van de achterzijde af in de luiken drongen en door de verschansing sloegen; de stuurhut is recht van boven beschoten en talrijke gaten zijn veroorzaakt door kogels die aan bakboord en stuurboord zijn ingeslagen. Na de aanval heeft de bemanning zo goed en zo kwaad als het ging een noodverlichting aangelegd, waarmee de de reis werd voortgezet. Toen men in Antwerpen gelost had en in Terneuzen aankwam, hebben Nederlandse militairen het schip onderzocht. Zij hebben de kogels, die de zeelieden bij wijze van souvenir wilden meenemen in beslag genomen, evenals de stukjes koper en het poeder, dat afkomstig was van de bommen. De deskundigen zullen trachten aan de hand van deze "stille getuigen " de nationaliteit van het vliegtuig vast te stellen. De bemanning is van deze nationaliteit reeds ten volle overtuigd, gezien de omstandigheid, dat zij onder de Engelse kust voeren en dat de Britse zoeklichten trachten de aanvaller te ontdekken.
De zeelieden waren zeer verbitterd over de aanval, waarvan zij het slachtoffer geworden waren. Juist de omstandigheid, dat de bemanning van een neutraal schip zo veel weerlozer staat tegen over een dergelijke misdadige aanval, maakte de mannen wanhopig. Ieder Engels schip heeft een mitrailleur aan boord, zodat de bemanning zich kan verdedigen, maar wij konden niets doen dan in de stuurhut te wachten tot de aanval voorbij was, zo zei de stuurman Koers.
Intussen is de DELFZIJL ernstig beschadigd. het zal geruime tijd duren alvorens het schip weer in de vaart kan worden gebracht. Het moet eerst op de helling, want het is waarschijnlijk, dat er beneden de waterlijn klinknagels zijn gesprongen ten gevolge van de schokken van de bomexplosies. Het is de eerste maal, dat een Nederlands schip op dergelijke wijze is beschadigd. Daarom is het nog niet zeker voor wiens rekening de schade komt; de schipper was van mening dat de molestverzekering de reparatie zal moeten bekostigen, want de schade is een direct gevolg van de oorlogsomstandigheden, maar bericht hieromtrent had hij nog niet ontvangen. De DELFZIJL was nog een nieuw schip, dat in augustus van het vorig jaar op de werf van Smit te Westerbroek was gebouwd.